Türkiye'de Drone Kaydı ve Uçuş Kuralları 2026: SHGM İHA Kayıt, Lisans ve Yasak Bölgeler

Türkiye'de drone uçurmak için 2026 itibarıyla geçerli kural şudur: Oyuncak niteliğindeki Basit İHA'lar dışında, ağırlığı 500 gramın altında olsa bile kamera dronları dahil tüm İHA kullanıcılarının Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'ne (SHGM) kayıt olması ve hobi uçuşları için en az P0 (amatör) pilot lisansına sahip olması gerekir. P0 lisansıyla gündüz, görerek (VLOS), en fazla 120 metre yükseklik ve 3.000 metre yatay mesafe içinde uçabilirsiniz. Uçuştan önce bölgenin yeşil (izinsiz uçulabilir), kırmızı (kapalı) veya izne tabi bir alan olup olmadığını SHGM'nin harita sisteminden kontrol etmelisiniz. Bu kurallar SHGM'nin 30 Temmuz 2026'da yayımladığı yeni İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı'na (SHT-İHA) dayanır ve mevcut kullanıcılar için 31 Temmuz 2027'ye kadar geçiş süresi tanınmıştır.

2026'da Ne Değişti?

SHGM, 2016'dan beri uygulanan eski talimatı yürürlükten kaldırıp yerine tamamen yeni bir SHT-İHA getirdi. Öne çıkan değişiklikler şunlar:

• Uçuş yetkisi artık drone'un ağırlığına değil, pilotun lisans seviyesine bağlı. Eski İHA0, İHA1 sertifika düzeni yerine P0, P1 ve P2 lisansları geldi.
• Uçuş başına ayrı risk analizi kaldırıldı. Risk, pilotun lisans seviyesine "gömülü" kabul ediliyor.
• Bölge sistemi: Hava sahası haritada yeşil, kırmızı ve turuncu bölgeler olarak gösteriliyor. Yeşil bölgelerde belirlenen irtifa altında ayrıca izin gerekmiyor.
• Basit İHA muafiyeti: Oyuncak benzeri küçük dronlar lisans ve kayıt yükümlülüğünden muaf tutuldu.
• Teknik zorunluluklar: Kayda tabi dronlarda uzaktan tanımlama (Remote ID), coğrafi sınırlama (geofence) ve yazılım sertifikasyonu zorunlu hale geldi.
• Tek dijital platform: Kayıt, izin ve bildirim işlemlerinin İHA Takip ve Trafik Yönetim Sistemi (İHATTYS) üzerinden yürütülmesi öngörülüyor.

Drone Sınıfları (M0 – M3)

Talimat, drone'ları azami kalkış ağırlığına göre dört sınıfa ayırır:

| Sınıf | Azami kalkış ağırlığı | Örnek | |---|---|---| | M0 | 500 g (dahil) – 4 kg | Orta ve büyük boy kamera dronları | | M1 | 4 kg (dahil) – 25 kg | Profesyonel çekim ve tarım dronları | | M2 | 25 kg (dahil) – 150 kg | Büyük endüstriyel İHA'lar | | M3 | 150 kg ve üzeri | Kargo ve çok büyük sistemler |

Önemli ayrıntı: 500 gramın altındaki bir drone, Basit İHA tanımını karşılamıyorsa M0 hükümlerine tabidir. Yani DJI Mini serisi gibi 250 gram civarındaki ama yüzlerce metre uzağa uçabilen kamera dronları muaf değildir.

Basit İHA Nedir, Kayıt Gerekir mi?

Talimata göre Basit İHA; tasarımı gereği yatayda 10 metre yarıçaplı ve dikeyde 20 metre (60 ft) yüksekliğindeki silindirik bir alanın dışına çıkamayan ve M0 sınıfının özelliklerini aşmayan dronlardır. Bunlar pilot lisansı, kayıt, tescil ve ithal uygunluk yükümlülüklerinden muaftır ve kırmızı bölgeler dışında bu sınırlar içinde serbestçe uçabilir. Çocuklar için satılan küçük oyuncak dronlar çoğunlukla bu gruba girer. Drone'unuzun bu tanımı karşılayıp karşılamadığından emin değilseniz kayda tabi olduğunu varsaymak en güvenli yoldur.

Pilot Lisansları: P0, P1 ve P2

| Lisans | Kapsam | Asgari yaş | Sağlık şartı | |---|---|---|---| | P0 (Amatör) | Ticari olmayan, gündüz, görerek uçuş; en fazla 120 m yükseklik ve 3.000 m yatay mesafe | 10 | Göreve elverişlilik öz beyanı | | P1 (Ticari) | Ticari görerek uçuş; 120 m ve 3.000 m sınırı; uygun donanımla gece uçuşu | 18 | Göreve elverişlilik öz beyanı | | P2 | Görüş hattı dışı (BVLOS), otonom uçuş, kalabalık üstü uçuş, kargo gibi yüksek riskli operasyonlar | 18 | En az 3. sınıf sağlık sertifikası |

Lisanslar, SHGM'nin yetkilendirdiği eğitim kuruluşlarında eğitim ve sınavı başarıyla tamamlayanlara verilir. Talimat iki aşamalı bir yapı tanımlar: Eğitimi geçenlere önce bir "diploma lisansı", ardından uçuş yetkisi veren "operasyonel lisans" düzenlenir. Uçuş için operasyonel lisans gerekir.

Eski sertifikası olanlar: İHA0 sertifikası olanlar ve kayıtlı İHA0 kullanıcıları P0 intibak eğitimini tamamlayarak yeni sisteme geçer. İHA1 sertifikaları P1'e, İHA2 ve İHA3 lisansları P2'ye dönüştürülür. Bu intibakın 31 Temmuz 2027'ye kadar tamamlanması gerekir.

Adım 1: Drone'unuzun Durumunu Belirleyin

1. Drone'unuzun azami kalkış ağırlığına bakın (kutuda ve teknik özelliklerde yazar).
2. Basit İHA tanımına girip girmediğini değerlendirin.
3. Drone'u ne zaman edindiğinizi not edin. Talimatın yürürlüğe girdiği tarihte elinizde olan dronlar için kayıt yükümlülüğünün son tarihi 31 Temmuz 2027'dir. Bu tarihten sonra edinilen dronlarda ise kayıt yükümlülüğü edinildiği gün başlar.

Adım 2: SHGM Kaydını Yapın

Talimata göre kayıt, izin ve bildirim işlemleri İHATTYS üzerinden yapılacaktır. Ancak SHGM'nin duyurusunda sistemin "en kısa sürede" devreye alınacağı belirtilmiştir ve talimatın geçici maddesi, İHATTYS devreye alınıp duyurulana kadar bu işlemler için eski mevzuat hükümlerinin de uygulanacağını söyler. Pratikte bu şu anlama gelir:

• İHATTYS'nin açıldığı SHGM tarafından duyurulana kadar kayıt ve uçuş izni işlemleri, SHGM'nin mevcut İHA Kayıt Sistemi (iha.shgm.gov.tr) üzerinden e-Devlet ile giriş yapılarak yürütülmeye devam eder.
• Sistemde kullanıcı kaydınızı oluşturup drone'unuzun marka, model ve seri numarasını girersiniz.
• İHATTYS devreye alındığında SHGM, mevcut kayıtlardaki bilgileri esas alarak kullanıcı kaydını kendiliğinden oluşturabilir.

Kayıt adımlarını ve İHATTYS'nin devreye alınıp alınmadığını SHGM'nin resmi duyurularından takip edin.

Adım 3: Uçuş Bölgesini Kontrol Edin

Hava sahası İHATTYS haritasında dört farklı durumda gösterilir:

• Yeşil bölge: Belirlenen irtifa ve şartlara uyulduğu sürece ayrı bir uçuş izni gerekmez.
• Kırmızı bölge: İlgili kurumlarca drone uçuşlarına kapatılmış alanlardır. Ancak sahayı kapatan kurumun uygunluğu ve SHGM izniyle, gerekirse NOTAM yayımlanarak uçulabilir. Basit İHA'lar da kırmızı bölgeye giremez.
• Turuncu bölge: Başka birine izin veya hava sahası tahsisi yapılmış alanlardır. İzin sahibinin uygun görmesi halinde diğer kullanıcılar da izin alarak uçabilir.
• Diğer tüm alanlar: Yeşil, kırmızı ve turuncu dışındaki her yer kısıtlanmış bölge sayılır ve uçuş izne tabidir. İzin başvurusunda bölgenin mülki idare amirinin (kaymakamlık veya valilik) uygunluğu alınır.

Havalimanı çevreleri, askerî alanlar, kritik tesisler ve kamu binaları gibi yerler genellikle kırmızı veya kısıtlı bölgededir. Bu alanlara asla izinsiz uçmayın.

Adım 4: Uçuş Kurallarına Uyun

P0 lisansı ile hobi uçuşunda temel kurallar:

1. Gündüz uçun. P0 gece uçuşu kapsamaz.
2. Görerek uçun (VLOS). Drone'u her an çıplak gözle görebilmelisiniz; ekran veya FPV gözlük üzerinden uçmak görüş hattı sayılmaz.
3. En fazla 120 metre yükseklik ve 3.000 metre yatay mesafe sınırını aşmayın. Pratikte görerek uçuş için bu mesafeden çok daha yakında kalmanız gerekir.
4. Kalabalık üstünde uçmayın. Kalabalık üstü uçuş P2 kapsamında yüksek riskli operasyon sayılır.
5. Ticari çekim yapmayın. Para karşılığı veya ticari amaçlı uçuş için en az P1 gerekir.
6. Bağlantı kaybına hazır olun. Eve dönüş (RTH) yüksekliğini çevredeki binaların ve ağaçların üzerinde olacak şekilde ayarlayın.
7. Uçuş öncesi pervane ve pusula kontrollerini yapın. Bu konuda drone pervane değişimi ve drone pusula ve IMU kalibrasyonu rehberlerimiz yol gösterir.

Kurallara Uymazsanız Ne Olur?

Talimata aykırı uçuşlarda 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu'nun ceza hükümleri ve SHGM'nin İdari Para Cezaları Hakkında Yönetmeliği uygulanır. Kurallara uymayan pilotların lisansları kusur derecesine göre bir aydan iki yıla kadar askıya alınabilir; tekrarı halinde lisans iptal edilir ve beş yıl boyunca yeniden lisans verilmez. Uçuş emniyetini ağır ihmal veya kasıtla ihlal edenlerin lisansı doğrudan iptal edilir. Kayıtsız drone kullanımı da idari yaptırım konusudur.

Geçiş Dönemi Takvimi

| Tarih | Ne oluyor? | |---|---| | 30 Temmuz 2026 | Yeni SHT-İHA yayımlandı ve yürürlüğe girdi | | İHATTYS duyurusuna kadar | Kayıt ve izin işlemlerinde eski mevzuat hükümleri de uygulanabiliyor | | 31 Temmuz 2027 | Mevcut dronların kaydı, pilotların intibak eğitimi, yazılım sertifikasyonu ve eski belgelerin uyarlanması için son tarih |

Sıkça Sorulan Sorular

250 gram altı drone için kayıt gerekir mi?

Yeni talimata göre ağırlık tek başına muafiyet sağlamaz. 500 gramın altındaki bir drone, tasarımı gereği 10 metre yarıçap ve 20 metre yükseklik sınırını aşamıyorsa Basit İHA sayılır ve muaftır. Bu sınırı aşabilen 250 gram civarındaki kamera dronları ise M0 hükümlerine tabidir ve kayıt gerektirir.

Drone uçurmak için ehliyet gerekir mi?

Basit İHA dışındaki dronlarla hobi amaçlı uçmak için en az P0 lisansı gerekir. Ticari çekimler için P1, görüş hattı dışı ve yüksek riskli operasyonlar için P2 lisansı gereklidir. Eski İHA0 sertifikası olanlar 31 Temmuz 2027'ye kadar P0 intibak eğitimini tamamlamalıdır.

Türkiye'de drone ile en fazla kaç metre yükseğe çıkılabilir?

P0 ve P1 lisanslarında azami uçuş yüksekliği 120 metre, yatay mesafe ise 3.000 metredir. Bölgenin kendi tavan irtifası daha düşükse o sınır geçerlidir. 120 metrenin üzerindeki operasyonlar ancak P2 kapsamında ve ilgili kurumlarla koordinasyonla yapılabilir.

Drone uçuş izni nereden alınır?

Yeşil bölgelerde belirlenen irtifa altında ayrıca izin gerekmez. Diğer alanlar için izin başvurusu SHGM'nin sistemi üzerinden yapılır. İHATTYS devreye alınana kadar SHGM'nin mevcut İHA Kayıt Sistemi kullanılmaya devam eder; güncel durumu SHGM duyurularından takip edin.

Drone almayı düşünüyorsanız drone alırken dikkat edilmesi gerekenler yazımıza ve en iyi drone listemize göz atabilirsiniz.