Fergani Uzay Teknolojileri'nin altıncı deneme uydusu FRG-100D4, 20 Ekim 2026'da Türkiye saatiyle 14.04'te ABD'deki Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri Üssü'nden SpaceX'in Bandwagon-5 göreviyle fırlatıldı. Uydu, kalkıştan yaklaşık 63 dakika sonra 15.07'de roketten ayrıldı ve 590 kilometre yükseklikteki hedef yörüngesine yerleşti. 160 kilogramlık FRG-100D4, Fergani'nin bugüne kadar uzaya gönderdiği en büyük uydusu.
FRG-100D4'ün Özellikleri
Selçuk Bayraktar'ın kurucusu olduğu Fergani, uyduyu haberleşme ve navigasyon teknolojilerini uzayda test etmek amacıyla geliştirdi. Uydunun pek çok kritik alt sistemi şirket bünyesinde yerli mühendislerce tasarlandı.
FRG-100D4 öne çıkanlar
Haberlere göre uyduda yerli olarak geliştirilen bileşenler şunlar:
- Tepki tekerleri ve manyetik tork çubuğu (yönelim kontrolü)
- Manyetometre ve IMU (ataletsel ölçüm birimi)
- GNSS alıcısı
- Açılır güneş panelleri ve batarya paketi
- Yazılım tabanlı modem ve faz dizili anten
- Yapay zeka destekli uydu bilgisayarı
Bir önceki uydu FGN-100-D3 Mart 2026'da 113 kilogramla fırlatılmıştı; FRG-100D4 ile hem ağırlık hem de güç üretim kapasitesi belirgin şekilde arttı.
Uluğ Bey Takım Uydu Projesi
FRG-100D4, Fergani'nin Uluğ Bey adlı takım uydu sisteminin önemli bir aşaması olarak görülüyor. Şirket, önümüzdeki beş yıl içinde kendi imkanlarıyla 200'den fazla uydudan oluşan bir ağ kurmayı hedefliyor. Bu ağın, bağımsız bir konum belirleme ve navigasyon hizmeti ile geniş bant haberleşme altyapısı sunması amaçlanıyor. Fergani ayrıca milli bir fırlatma aracı üzerinde de çalışmalarını sürdürüyor.
Şirketin bugüne kadarki uzay araçları şöyle sıralanıyor: Ocak 2025'te FGN-100-D1, Kasım 2025'te FGN-100-D2, yine Kasım 2025'te FGN-TUG-S01 yörünge transfer aracı (FRG-10D1 küp uydusunu yörüngeye bıraktı), Mart 2026'da FGN-100-D3 ve son olarak Ekim 2026'da FRG-100D4.
Türkiye'de Durum
FRG-100D4 bir test uydusu; doğrudan son kullanıcıya sunulan bir hizmeti yok. Uluğ Bey sisteminin ne zaman ticari ya da kamusal hizmet vermeye başlayacağına dair kesin bir tarih açıklanmadı. Uydu, Türkiye'nin kendi fırlatma imkanıyla değil, ABD'den SpaceX roketiyle uzaya gönderildi.
Neden Önemli?
Bugün telefonlarımızdaki konum hizmetleri büyük ölçüde ABD'nin GPS'i, Avrupa'nın Galileo'su gibi yabancı sistemlere dayanıyor. Türkiye'nin kendi navigasyon altyapısını kurması hem savunma hem de ekonomik bağımsızlık açısından kritik görülüyor. Özel sektörden çıkan bir girişimin art arda uydu fırlatması, Türkiye'de uzay sanayisinin hızla geliştiğini gösteriyor. Bu alandaki bir diğer gelişme için Türk devletlerinin ortak uydusu haberimize göz atabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
FRG-100D4 ne işe yarıyor?
FRG-100D4, navigasyon ve geniş bant haberleşme teknolojilerini uzayda test etmek için geliştirilen bir deneme uydusu. Fergani'nin Uluğ Bey takım uydu sistemine altyapı oluşturuyor.
Fergani'nin kaç uydusu uzayda?
FRG-100D4 ile birlikte Fergani'nin uzaya gönderdiği araç sayısı altıya ulaştı. Bunlardan biri yörünge transfer aracı FGN-TUG-S01.
Kaynak: Milliyet (DHA)