Türk Devletleri Teşkilatı'nın (TDT) ilk ortak uydusu TDT-SAT'ın 2027'nin ikinci yarısında Kazakistan'daki Baykonur Uzay Üssü'nden fırlatılması planlanıyor. Türkiye, Kazakistan ve Özbekistan'ın öncülük ettiği projeye ilişkin çerçeve sözleşme, Ekim 2026'da Antalya'da düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi (IAC 2026) sırasında imzalandı. Fırlatma takvimi 30 Ekim 2026'da kamuoyuyla paylaşıldı. Yaklaşık 16 kilogramlık küp uydu, yer gözlemi ve yeni teknolojilerin uzayda denenmesi için kullanılacak.
TDT-SAT'ın Özellikleri
Uydu, Kazakistan'ın başkenti Astana'daki Ghalam şirketi tarafından 12U XL nano uydu platformu üzerinde geliştiriliyor. Ana görevi, bölgeyi optik kamerayla gözlemlemek.
TDT-SAT öne çıkanlar
Uydunun temel testlerinin bu yıl içinde tamamlanması hedefleniyor. Projede ortak ülkeler, itki sistemi, bileşen entegrasyonu, frekans koordinasyonu, izinler ve fırlatma maliyetlerinin paylaşımı gibi konuları 8 Eylül'de Astana'da yapılan TDT uzay ajansları toplantısında ele aldı.
Uzun Vadeli Hedef: Ortak Uzay İstasyonu Modülü
Türkiye Uzay Ajansı (TUA) Başkanı Yusuf Kıraç, TDT-SAT'ın daha büyük bir hedefin ilk adımı olduğunu belirtti. Kıraç'a göre uzun vadeli amaç, Türk devletlerine ait ortak bir uzay istasyonu modülü geliştirmek. Özbekistan Uzay Ajansı Direktörü Şukrat Kadirov da ülkesinin projeyi desteklediğini, veri paylaşımı, kapasite geliştirme ve sanayi alanlarında iş birliğini genişletmek için çalıştıklarını ifade etti.
Antalya'daki kongrede ayrıca 2028'deki 79. Uluslararası Uzay Kongresi'nin Özbekistan'ın Semerkant şehrinde düzenlenmesine ilişkin bir protokol de imzalandı. TDT uzay ajansı başkanlarının bir sonraki toplantısının 2027'de Kazakistan'da yapılması planlanıyor.
Türkiye'de Durum
TDT-SAT bir bilim ve teknoloji gösterim uydusu; doğrudan son kullanıcıya sunulacak bir hizmeti yok. Uydunun Türkiye'de üretilip üretilmeyeceği ya da Türk şirketlerinin hangi alt sistemlerde yer alacağına dair ayrıntılı bir açıklama yapılmadı; geliştirme Kazakistan'da yürütülüyor. Fırlatma için de kesin bir gün henüz belirlenmedi.
Neden Önemli?
Türkiye'nin IAC gibi dünyanın en büyük uzay buluşmalarından birine ev sahipliği yapması ve aynı etkinlikte bölgesel bir uydu iş birliğinin imzalanması, ülkenin uzay diplomasisinde aktif rol almaya başladığını gösteriyor. Küçük ama sembolik bir uydu olan TDT-SAT, ortak ülkelerin uzayda birlikte çalışma deneyimi kazanması açısından önemli. Türkiye'nin özel sektör kaynaklı uzay çalışmaları için Fergani FRG-100D4 haberimize göz atabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
TDT-SAT ne zaman fırlatılacak?
Uydunun 2027'nin ikinci yarısında Kazakistan'daki Baykonur Uzay Üssü'nden fırlatılması planlanıyor. Kesin tarih henüz açıklanmadı.
TDT-SAT projesinde hangi ülkeler var?
Proje Türk Devletleri Teşkilatı çatısı altında yürütülüyor ve Türkiye, Kazakistan ile Özbekistan'ın öncülüğünde ilerliyor.
Kaynak: TV5